Umowa na czas określony staje się umową na czas nieokreślony z mocy prawa po przekroczeniu 33 miesięcy zatrudnienia albo po zawarciu czwartej umowy terminowej z tym samym pracodawcą. Wystarczy przekroczenie jednego z tych limitów. Pracodawca nie musi podpisywać osobnego porozumienia, aby doszło do przekształcenia.
Kiedy umowa na czas nieokreślony staje się koniecznością?
Zasady wynikają z art. 251 Kodeksu pracy. Łączny okres zatrudnienia na podstawie umów na czas określony zawartych między tym samym pracownikiem i pracodawcą nie może przekroczyć 33 miesięcy, a liczba takich umów nie może być większa niż 3.
Jeżeli pracodawca przekroczy limit czasowy, umowa przekształca się w bezterminową od dnia następującego po upływie 33 miesięcy. Gdy zawarta zostanie czwarta umowa terminowa, skutek następuje od dnia jej zawarcia. Przekształcenie następuje automatycznie, czyli z mocy prawa.
Jak działają limity 33 miesięcy i 3 umów?
Limity czasowy i ilościowy działają niezależnie. Oznacza to, że do zmiany rodzaju umowy dojdzie także wtedy, gdy wyczerpany zostanie tylko jeden z nich.
| Rodzaj limitu | Wartość graniczna | Skutek przekroczenia |
|---|---|---|
| Limit czasowy | 33 miesiące łącznego zatrudnienia | Przekształcenie w umowę na czas nieokreślony od następnego dnia po upływie limitu |
| Limit ilościowy | 3 umowy na czas określony | Przekształcenie w umowę na czas nieokreślony od dnia zawarcia czwartej umowy |
Przerwa między kolejnymi umowami nie zeruje liczników. Przy ponownym zatrudnieniu u tego samego pracodawcy trzeba uwzględnić wcześniejsze umowy terminowe, niezależnie od długości przerwy między nimi. Dotyczy to stanu prawnego obowiązującego po zmianach wprowadzonych w 2016 roku.
Za zawarcie kolejnej umowy może zostać uznane także uzgodnienie w trakcie trwania umowy dłuższego okresu zatrudnienia. Aneks, który przedłuża czas obowiązywania umowy na czas określony, jest w takim przypadku traktowany jak zawarcie nowej umowy i wpływa na oba limity. Sama zmiana innych warunków, takich jak wynagrodzenie lub miejsce pracy, nie powoduje takiego skutku.
Polecamy: Aneks do umowy – zmiana wynagrodzenia, wzór dokumentu
Kiedy limity umów terminowych nie obowiązują?
Kodeks pracy przewiduje wyjątki, w których przekroczenie 33 miesięcy lub trzech umów nie prowadzi automatycznie do przekształcenia. Dotyczą one sytuacji, gdy terminowe zatrudnienie odpowiada rzeczywistemu, okresowemu zapotrzebowaniu pracodawcy:
- Zastępstwo pracownika – umowa służy zastąpieniu osoby nieobecnej w pracy z usprawiedliwionej przyczyny.
- Praca dorywcza lub sezonowa – charakter zadań uzasadnia czasowe zatrudnienie związane z określonym sezonem albo krótkotrwałym zapotrzebowaniem.
- Praca przez okres kadencji – zatrudnienie jest związane z czasem trwania kadencji na danym stanowisku lub w danym organie.
- Obiektywne przyczyny leżące po stronie pracodawcy – przyczyna musi być rzeczywista, uzasadniać okresowe zatrudnienie i zostać wskazana w umowie.
Samo wpisanie wyjątku do dokumentu nie wystarcza, jeżeli okoliczności faktyczne go nie potwierdzają. Umowa zawarta poza limitami powinna odpowiadać realnemu, czasowemu zapotrzebowaniu i być niezbędna w świetle okoliczności jej zawarcia.
Czy okres próbny i przerwy w zatrudnieniu wpływają na limity?
Umowa na okres próbny nie wlicza się ani do limitu trzech umów, ani do limitu 33 miesięcy. Jest odrębnym rodzajem umowy o pracę, zawieranym w celu sprawdzenia kwalifikacji i możliwości wykonywania pracy na określonym stanowisku. Dopiero umowy zawarte na czas określony podlegają opisanym ograniczeniom.
Polecamy: Rodzaje umów o pracę na czas określony – co warto wiedzieć?
Nie można też przyjąć, że rozwiązanie umowy i ponowne zatrudnienie po dłuższej przerwie rozpoczyna liczenie od początku. Przy ustalaniu wykorzystania limitów należy brać pod uwagę wcześniejsze umowy terminowe zawarte z tym samym pracodawcą, o ile nie zachodzi jeden z ustawowych wyjątków.
Limity dotyczą rodzaju umowy, a nie stażu zakładowego. Staż zakładowy może mieć znaczenie przy ustalaniu okresu wypowiedzenia, ponieważ obejmuje zatrudnienie u danego pracodawcy także z wcześniejszych okresów, niezależnie od przerw i rodzaju umowy.
Co powinien zrobić pracodawca po przekształceniu umowy?
Przekształcenie następuje z mocy prawa, ale pracodawca powinien potwierdzić pracownikowi na piśmie zmianę rodzaju umowy. Od momentu spełnienia przesłanek strony łączy umowa na czas nieokreślony, nawet jeśli wcześniejszy dokument nadal określał ją jako terminową.
Polecamy: Umowa na czas nieokreślony a zmiana stanowiska pracy – co warto wiedzieć?
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi indywidualnej porady prawnej.
