Pracodawca nie widzi diagnozy ani numeru statystycznego choroby ICD-10 na L4. W systemie PUE ZUS otrzymuje tylko informacje potrzebne do rozliczenia nieobecności i świadczeń chorobowych. Nie ma też prawa żądać od Ciebie informacji o rodzaju schorzenia, leczeniu ani przyjmowanych lekach.
Co widzi pracodawca na L4?
Elektroniczne zwolnienie lekarskie e-ZLA trafia do ZUS, a dane potrzebne płatnikowi składek są udostępniane pracodawcy w systemie PUE ZUS. Zakres tego dostępu jest ograniczony. Nie obejmuje dokumentacji medycznej ani szczegółowego rozpoznania lekarza.
Pracodawca może zobaczyć przede wszystkim:
- imię i nazwisko pracownika oraz jego numer PESEL,
- okres niezdolności do pracy, czyli daty rozpoczęcia i zakończenia zwolnienia,
- dane lekarza wystawiającego e-ZLA, w tym imię, nazwisko i numer prawa wykonywania zawodu,
- wskazanie lekarskie „1” albo „2”,
- kody literowe, jeżeli zostały wpisane i nie zostały ukryte na wniosek ubezpieczonego.
Są to informacje administracyjne i rozliczeniowe. Dzięki nim firma może ustalić czas nieobecności, prawidłowo naliczyć wynagrodzenie chorobowe lub zasiłek oraz przeprowadzić kontrolę wykorzystywania zwolnienia w zakresie przewidzianym przepisami.
Czego pracodawca nie widzi?
Na kopii e-ZLA udostępnianej pracodawcy nie ma numeru statystycznego choroby, czyli kodu ICD-10. Ten kod opisuje konkretną jednostkę chorobową i pozostaje informacją medyczną chronioną przed dostępem pracodawcy. Nie zobaczy on również historii wizyt, wyników badań, przebiegu leczenia ani listy przyjmowanych leków.
Ochronę zapewniają między innymi przepisy RODO dotyczące danych o zdrowiu, tajemnica lekarska oraz regulacje Kodeksu pracy. Pracodawca może potrzebować informacji o niezdolności do pracy i jej przewidywanym czasie, ale nie o tym, co dokładnie ją spowodowało.
Nie musisz więc ujawniać:
- rodzaju choroby lub diagnozy,
- przebiegu leczenia i wyników badań,
- nazw przyjmowanych leków,
- nazwiska specjalisty, u którego się leczysz, jeżeli nie wynika ono z danych dokumentu.
Obowiązek pracownika polega na poinformowaniu pracodawcy o nieobecności i przewidywanym okresie jej trwania zgodnie z zasadami obowiązującymi w zakładzie pracy. Nie obejmuje przekazania diagnozy.
Co oznaczają kody na e-ZLA?
Wskazania cyfrowe i kody literowe nie są numerem ICD-10. Informują o sposobie korzystania ze zwolnienia albo o szczególnych okolicznościach istotnych dla rozliczenia świadczenia.
Wskazanie „1” oznacza konieczność leżenia, a „2” – możliwość chodzenia. Żadne z nich nie określa konkretnej choroby. Samo wskazanie „1” może mieć znaczenie przy kontroli prawidłowego wykorzystywania L4, ale nie pozwala ustalić diagnozy.
Kody literowe mają następujące znaczenie:
| Kod | Opis | Wpływ na świadczenie |
|---|---|---|
| A | Niezdolność do pracy związana z tą samą chorobą po przerwie nieprzekraczającej 60 dni. | Może wpływać na ustalenie jednego okresu zasiłkowego. |
| B | Niezdolność do pracy przypadająca w okresie ciąży. | Ma znaczenie dla zasad wypłaty świadczenia, w tym jego wysokości. |
| C | Niezdolność do pracy spowodowana nadużyciem alkoholu. | Za pierwsze 5 dni takiej niezdolności nie przysługuje wynagrodzenie ani zasiłek chorobowy. |
| D | Niezdolność do pracy spowodowana gruźlicą. | Może wpływać na ustalenie okresu zasiłkowego. |
| E | Choroba zakaźna z okresem wylęgania dłuższym niż 14 dni albo choroba, której objawy ujawniają się po takim czasie. | Może mieć znaczenie dla prawa do zasiłku po ustaniu ubezpieczenia. |
Kody B i D mogą zostać pominięte na zaświadczeniu na wniosek ubezpieczonego. Trzeba jednak uwzględnić, że ukrycie kodu może utrudnić prawidłowe ustalenie uprawnień do świadczenia. W razie wątpliwości najlepiej omówić tę kwestię z lekarzem albo ZUS.
Czy pracodawca może domyślić się przyczyny choroby?
System e-ZLA nie przekazuje pracodawcy diagnozy, ale pewne okoliczności mogą prowadzić do jego własnych przypuszczeń. Widoczne są dane lekarza wystawiającego zwolnienie, więc przełożony może rozpoznać jego specjalizację, na przykład po nazwisku lub numerze prawa wykonywania zawodu. Może też wyciągać subiektywne wnioski z długości nieobecności albo sytuacji w pracy.
Takie przypuszczenia nie są jednak informacją medyczną potwierdzoną przez system. Pracodawca nie może żądać od Ciebie potwierdzenia domysłów ani uzależniać praw pracowniczych od ujawnienia diagnozy. Dotyczy to również L4 wystawionego przez psychiatrę. Nazwisko lekarza może czasem sugerować jego specjalizację, ale nie ujawnia rozpoznania, na przykład depresji, zaburzeń lękowych czy innego problemu zdrowotnego.
Nie powinien także przetwarzać ani rozpowszechniać informacji o Twoim stanie zdrowia. Jeżeli pytania przybierają formę nacisku, dyskryminacji lub naruszania prywatności, zachowaj korespondencję i rozważ konsultację z Państwową Inspekcją Pracy, związkiem zawodowym albo prawnikiem.
Najczęstsze pytania o prywatność na L4
Czy szef widzi, że zwolnienie wystawił psychiatra?
Nie otrzymuje informacji o specjalizacji lekarza jako osobnego komunikatu ani o diagnozie. Widzi jednak dane lekarza wystawiającego e-ZLA. Na tej podstawie może czasem samodzielnie próbować ustalić jego specjalizację, ale pozostaje to jedynie domysłem.
Czy można ukryć kod B lub D?
Tak. Ubezpieczony może złożyć wniosek o nieumieszczanie kodu B albo D na zaświadczeniu. Przed podjęciem decyzji trzeba sprawdzić możliwe skutki dla ustalenia prawa do świadczenia lub jego wysokości.
Co zrobić, gdy pracodawca pyta o powód choroby?
Możesz ograniczyć odpowiedź do informacji, że jesteś niezdolny do pracy i w jakim okresie potrwa nieobecność. Nie masz obowiązku podawania diagnozy, szczegółów leczenia ani przyjmowanych leków. Dobrowolne ujawnienie takich informacji jest Twoją decyzją.
Pracodawca widzi na L4 okres nieobecności, dane administracyjne, wskazania oraz niektóre kody literowe, ale nie widzi diagnozy ani kodu ICD-10. To wystarcza do rozliczenia absencji, nie daje natomiast dostępu do Twojej dokumentacji medycznej.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. W sprawie konkretnego naruszenia prywatności warto skonsultować się z prawnikiem, Państwową Inspekcją Pracy lub właściwym organem ochrony danych osobowych.
