Nie ma jeszcze nowych, ogólnokrajowych przepisów skracających czas pracy. W 2026 roku nadal obowiązuje norma 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin tygodniowo, określona w art. 129 Kodeksu pracy. Skrócony czas pracy jest obecnie testowany wyłącznie w rządowym pilotażu dla wybranych podmiotów.
Czy skrócony czas pracy już obowiązuje?
Nie. Pilotaż „Skrócony czas pracy – to się dzieje!” nie jest nowelizacją Kodeksu pracy i nie zmienia zasad dotyczących ogółu pracowników. Pracodawcy, którzy nie uczestniczą w programie, nadal stosują dotychczasowe normy czasu pracy.
Program prowadzi Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Testy rozpoczęły się 1 stycznia 2026 roku i potrwają do 31 grudnia 2026 roku. Obejmują 90 wybranych pracodawców oraz ponad 5 tysięcy pracowników. Nie oznacza to jednak, że 4-dniowy tydzień pracy stał się w Polsce obowiązującym standardem.
Kodeks pracy a pilotaż skróconego czasu pracy
Najważniejszą różnicę między powszechnie obowiązującymi przepisami a programem testowym pokazuje poniższe zestawienie:
| Cecha | Kodeks pracy (norma ogólna) | Pilotaż (wybrane podmioty) |
|---|---|---|
| Wymiar czasu pracy | 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin tygodniowo | Różne modele skrócenia czasu pracy, ustalone w projekcie uczestnika |
| Wynagrodzenie | Rozliczane według zasad dotyczących danego zatrudnienia | Pracownicy objęci testem zachowują dotychczasowe wynagrodzenie |
| Zakres obowiązywania | Ogół pracowników objętych Kodeksem pracy | 90 wybranych podmiotów i uczestnicy ich projektów |
| Podstawa | Art. 129 Kodeksu pracy | Umowa i zasady rządowego projektu pilotażowego |
W pilotażu mogą być testowane między innymi 4-dniowy tydzień pracy, krótsze dniówki, dodatkowe dni wolne albo rozwiązania mieszane. Konkretny model zależy od organizacji pracy u danego pracodawcy. Pilotaż ma sprawdzić wpływ tych rozwiązań na efektywność pracy, organizację zadań i sytuację pracowników.
Program jest ograniczony także czasowo. Etap przygotowawczy zakończył się 31 grudnia 2025 roku. Testowanie trwa od 1 stycznia do 31 grudnia 2026 roku, a etap podsumowania powinien zakończyć się najpóźniej 15 maja 2027 roku.
Jakie są zasady pilotażu?
Uczestnictwo w programie dotyczy wybranych pracodawców, którzy spełnili warunki naboru i zawarli odpowiednią umowę. Najważniejsze założenia pilotażu obejmują:
- Zachowanie wynagrodzenia – skrócenie czasu pracy nie może oznaczać obniżenia pensji pracowników objętych projektem.
- Dobrowolność – pilotaż nie obejmuje wszystkich pracodawców, a udział w nim wymagał zgłoszenia i zakwalifikowania projektu.
- Różne modele organizacji pracy – możliwy jest między innymi 4-dniowy tydzień pracy, krótsza dniówka lub dodatkowe dni wolne.
- Monitorowanie wyników – pracodawcy i pracownicy wypełniają ankiety, a realizatorzy przekazują informacje o przebiegu projektu do MRPiPS.
Środki na realizację projektów pochodzą z rezerwy Funduszu Pracy. Sam fakt prowadzenia pilotażu nie daje jednak innym firmom automatycznego prawa do skrócenia czasu pracy na tych samych zasadach.
Co może wydarzyć się po zakończeniu testów?
Po zakończeniu pilotażu MRPiPS przeanalizuje sprawozdania i wyniki ankiet. Raporty końcowe mają powstać w 2027 roku. Ich wnioski mogą pomóc w ocenie, czy potrzebne są przyszłe zmiany ustawowe, ale nie ma gwarancji, że po zakończeniu testów zostanie wprowadzony 4-dniowy tydzień pracy dla wszystkich.
Na dziś odpowiedź brzmi więc: skrócony czas pracy nie obowiązuje powszechnie. Obowiązujące normy pozostają bez zmian, a krótszy czas pracy jest testowany tylko w ramach ograniczonego pilotażu.
[ picture_1]
