W sensie prawnym nie istnieje „wypowiedzenie umowy zlecenia za porozumieniem stron”. Wypowiedzenie jest jednostronnym oświadczeniem woli, a porozumienie stron – wspólną umową, w której zleceniodawca i zleceniobiorca dobrowolnie ustalają zakończenie współpracy oraz wzajemne rozliczenia.
Czy istnieje wypowiedzenie za porozumieniem stron?
Nie. Jeżeli tylko jedna strona składa oświadczenie o zakończeniu umowy, mamy do czynienia z jednostronnym wypowiedzeniem. Podstawą jest art. 746 Kodeksu cywilnego, który pozwala zarówno zleceniodawcy, jak i zleceniobiorcy wypowiedzieć umowę zlecenia w każdym czasie, z uwzględnieniem warunków przewidzianych w umowie i skutków określonych w przepisach.
Jeżeli obie strony chcą zakończyć współpracę, powinny sporządzić porozumienie o rozwiązaniu umowy zlecenia. Jest to dwustronna czynność prawna. Wymaga zgody obu stron, ale pozwala swobodnie ustalić datę zakończenia, przekazanie spraw oraz rozliczenie wykonanych czynności, wydatków i wynagrodzenia.
Takie rozwiązanie zwykle ogranicza ryzyko sporu o bezzasadne zerwanie umowy. Nie oznacza jednak automatycznego wyłączenia wszystkich możliwych roszczeń. Treść porozumienia powinna jasno wskazywać, które należności zostały rozliczone, a które pozostają do ustalenia.
Wypowiedzenie a porozumienie stron – najważniejsze różnice
Obie formy prowadzą do zakończenia współpracy, ale wywołują skutek w inny sposób:
| Cecha | Jednostronne wypowiedzenie | Porozumienie stron |
|---|---|---|
| Charakter prawny | Oświadczenie jednej strony | Wspólna umowa obu stron |
| Zgoda drugiej strony | Nie jest potrzebna | Jest konieczna |
| Data zakończenia | Wynika z umowy, okresu wypowiedzenia albo skutku natychmiastowego | Strony ustalają ją wspólnie |
| Rozliczenia | Podlegają zasadom umowy i przepisom prawa | Można je szczegółowo uzgodnić w dokumencie |
| Ryzyko sporu | Możliwe roszczenia, zwłaszcza przy braku ważnego powodu i powstaniu szkody | Zwykle mniejsze, jeśli dokument jasno opisuje rozliczenia |
Jak przeprowadzić rozwiązanie umowy za porozumieniem?
Porozumienie nie powstaje przez samo wysłanie pisma. Najpierw trzeba uzyskać zgodę drugiej strony, a następnie potwierdzić ustalenia w dokumencie. Kolejne działania mogą wyglądać tak:
- Zainicjuj rozmowę – zaproponuj zakończenie umowy w drodze porozumienia i wskaż preferowaną datę.
- Ustal termin zakończenia – może przypadać w dniu podpisania dokumentu albo w późniejszym, wspólnie wybranym terminie.
- Uzgodnij rozliczenia – określ wynagrodzenie za wykonane czynności, zwrot udokumentowanych wydatków, rozliczenie zaliczek oraz sposób przekazania materiałów i dokumentów.
- Sprawdź pozostałe obowiązki – ustal, czy po zakończeniu współpracy pozostają obowiązki dotyczące poufności, zwrotu sprzętu, dokumentacji lub danych.
- Podpisz dokument i przekaż egzemplarz drugiej stronie – podpisy obu stron potwierdzają zgodę na uzgodnione rozwiązanie.
Jeżeli nie uda się uzgodnić daty lub pieniędzy, druga strona nie ma obowiązku podpisania porozumienia. Wtedy pozostaje analiza możliwości jednostronnego wypowiedzenia, w tym postanowień zawartej umowy oraz ewentualnych skutków odszkodowawczych.
Co powinno zawierać porozumienie?
Dokument nie musi być obszerny, ale powinien jednoznacznie identyfikować umowę i opisywać sposób zakończenia współpracy. Należy uwzględnić w nim:
- Dane stron – imiona, nazwiska i adresy albo nazwy oraz adresy siedzib zleceniodawcy i zleceniobiorcy.
- Oznaczenie umowy – datę zawarcia, przedmiot zlecenia oraz inne dane pozwalające rozpoznać kontrakt.
- Datę zakończenia współpracy – trzeba wskazać, kiedy umowa przestaje obowiązywać.
- Sposób rozliczenia – wynagrodzenie za wykonane czynności, wydatki, zaliczki, materiały i termin zapłaty.
- Zasady przekazania spraw – dokumentów, danych, sprzętu, dostępów lub niedokończonych zadań.
- Postanowienie o roszczeniach – można wskazać, że po wykonaniu opisanych rozliczeń strony nie mają wobec siebie dalszych roszczeń objętych porozumieniem.
- Podpisy obu stron – bez nich dokument nie potwierdza wspólnej zgody na rozwiązanie umowy.
Zapis o braku roszczeń powinien być precyzyjny. Nie należy formułować go bez sprawdzenia, czy rzeczywiście rozliczono wszystkie wykonane prace, koszty i przekazane zaliczki. Jeżeli jakaś kwestia jest sporna, lepiej wyraźnie ją opisać niż potwierdzać pełne rozliczenie.
Na co uważać przy podpisywaniu dokumentu?
Przepisy nie zawsze wymagają szczególnej formy porozumienia, ale forma pisemna jest najbezpieczniejsza dowodowo. Pozwala wykazać, że obie strony zgodziły się na konkretną datę zakończenia i określone zasady rozliczeń. Nawet gdy umowę zawarto ustnie, pisemne potwierdzenie ustaleń ogranicza ryzyko późniejszego sporu.
Dokument powinien być sformułowany jasno, bez używania nagłówka „wypowiedzenie za porozumieniem stron”. Lepsze określenie to „porozumienie o rozwiązaniu umowy zlecenia”. Każda ze stron powinna otrzymać podpisany egzemplarz, a przy przekazaniu dokumentu warto zachować dowód doręczenia.
Porozumienie musi być dobrowolne. Nie można skutecznie zastąpić zgody drugiej strony samym wysłaniem propozycji. Jeżeli rozliczenia są znaczne, istnieje spór co do wykonania zlecenia albo strony nie potrafią ustalić zakresu zrzeczenia się roszczeń, przed podpisaniem dokumentu warto skonsultować jego treść z prawnikiem.
Najważniejsze jest właściwe nazwanie czynności. Gdy obie strony uzgadniają datę i warunki zakończenia umowy zlecenia, sporządzają porozumienie, a nie wypowiedzenie. Taki dokument powinien przede wszystkim zamykać kwestie daty rozwiązania i wzajemnych rozliczeń.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.
