Starannie ułożone dokumenty pracownicze i pióro na biurku, symbolizujące profesjonalne prowadzenie akt osobowych.

Akta osobowe – wzór dokumentacji pracowniczej

Autor: Redakcja IwK Opublikowano Czas czytania: 5 min

Akta osobowe pracownika prowadzi się w pięciu częściach: A, B, C, D i E. W każdej części dokumenty trzeba ułożyć chronologicznie, ponumerować oraz ująć w osobnym wykazie. Poniższy wzór układu pomoże skompletować teczkę papierową lub uporządkować e-akta zgodnie z Rozporządzeniem MRPiPS z 10 grudnia 2018 r. w sprawie dokumentacji pracowniczej.

Akta osobowe – wzór podziału na części A–E

Podział akt osobowych jest obowiązkowy. Część A dotyczy rekrutacji, część B nawiązania i przebiegu zatrudnienia, część C ustania stosunku pracy, część D odpowiedzialności porządkowej, a część E kontroli trzeźwości lub obecności środków działających podobnie do alkoholu.

Każda część powinna mieć własny wykaz dokumentów. W aktach papierowych przechowuje się co do zasady odpisy lub kopie dokumentów przedłożonych przez pracownika, poświadczone za zgodność przez pracodawcę albo osobę upoważnioną.

Część Zakres dokumentów Przykłady
A Dokumenty związane z ubieganiem się o zatrudnienie oraz badaniami wstępnymi Kwestionariusz kandydata, dokumenty potwierdzające kwalifikacje, skierowanie i orzeczenie z badań wstępnych
B Dokumenty dotyczące nawiązania stosunku pracy i przebiegu zatrudnienia Umowa o pracę, zakres obowiązków, informacja o warunkach zatrudnienia, szkolenia BHP, aneksy, dokumenty urlopowe
C Dokumenty związane z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy Wypowiedzenie, porozumienie stron, kopia świadectwa pracy, dokumenty dotyczące ekwiwalentu
D Dokumenty dotyczące odpowiedzialności porządkowej lub innej odpowiedzialności, jeżeli przepisy przewidują zatarcie kary Odpis zawiadomienia o ukaraniu, dokumenty dotyczące sprzeciwu lub zatarcia kary
E Dokumenty związane z kontrolą trzeźwości i kontrolą na obecność środków działających podobnie do alkoholu Informacja o kontroli przeprowadzonej przez pracodawcę lub uprawniony organ

Przewiń tabelę w bok →

Jak prowadzić akta osobowe?

Dokumenty w każdej części układa się w porządku chronologicznym, zwykle od najstarszego do najnowszego. Każdy dokument otrzymuje kolejny numer. Numer powinien odpowiadać pozycji wskazanej w wykazie dokumentów znajdującym się na początku danej części.

Wykaz powinien pozwalać szybko ustalić, jaki dokument znajduje się w teczce. W praktyce warto wskazać numer porządkowy, datę dokumentu oraz jego nazwę. Nie należy tworzyć jednego wspólnego spisu dla całych akt. Każda część A–E ma własny wykaz i własną numerację.

Do części B trafiają między innymi umowa o pracę, potwierdzenie zapoznania z regulaminem pracy i wynagradzania, informacja o warunkach zatrudnienia, zakres czynności, dokumenty dotyczące szkoleń BHP, ryzyka zawodowego, pracy zdalnej, podnoszenia kwalifikacji oraz badań okresowych i kontrolnych. Dokumenty dotyczące przebiegu zatrudnienia dołącza się w kolejności ich sporządzenia lub otrzymania.

Przeczytaj również: Zaświadczenie o zatrudnieniu – umowa zlecenie: jak je uzyskać?

Podczęści D i E

Dokumenty dotyczące jednej kary porządkowej przechowuje się w wydzielonej podczęści, oznaczonej na przykład jako D1. Dokumenty dotyczące kolejnej kary otrzymują oznaczenie D2. Dla każdej podczęści prowadzi się osobny wykaz i zachowuje chronologię.

Taką samą zasadę stosuje się w części E. Dokumenty dotyczące jednej kontroli trzeźwości umieszcza się w podczęści E1, a następne kontrole w E2, E3 i kolejnych. Jeżeli dokument dotyczący kary lub kontroli powinien zostać usunięty, usuwa się całą odpowiednią podczęść, a pozostałym podczęściom nadaje kolejne numery.

Papierowe akta a e-akta

Dokumentację pracowniczą można prowadzić w postaci papierowej albo elektronicznej. E-akta muszą zapewniać poufność, integralność, kompletność, dostępność oraz możliwość odtworzenia historii dokumentu. System powinien także zabezpieczać dokumenty przed nieuprawnioną zmianą i umożliwiać ich wyszukiwanie.

Przejście z papieru na elektronikę wymaga sporządzenia odwzorowań cyfrowych, na przykład skanów, oraz potwierdzenia ich zgodności z dokumentami papierowymi kwalifikowanym podpisem elektronicznym pracodawcy, osoby upoważnionej albo kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną. Pracownik nie musi posiadać podpisu kwalifikowanego. Dokument podpisany przez niego odręcznie można zeskanować i prawidłowo włączyć do e-akt.

Polecamy: Świadectwo pracy – przykład wypełnienia dokumentu

Jak długo przechowywać akta osobowe?

Okres przechowywania zależy przede wszystkim od daty zatrudnienia oraz spełnienia warunków przekazania dokumentów do ZUS. Najczęściej stosuje się następujące zasady:

  • 10 lat – dla osób zatrudnionych od 1 stycznia 2019 r.
  • 10 lat – dla zatrudnionych w latach 1999–2018, jeżeli pracodawca złożył wymagane dokumenty ZUS OSW i ZUS RIA.
  • 50 lat – dla osób zatrudnionych przed 1 stycznia 1999 r.
  • Po upływie okresu przechowywania były pracownik ma czas na odbiór dokumentacji, a następnie pracodawca niszczy ją w sposób uniemożliwiający odtworzenie treści.

Przy dokumentacji objętej 10-letnim okresem termin liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym stosunek pracy ustał lub wygasł. Jeżeli dokumentacja może być dowodem w postępowaniu, okres przechowywania może ulec przedłużeniu.

Lista kontrolna akt osobowych nowego pracownika

Przed zamknięciem dokumentacji sprawdź, czy w aktach znajdują się właściwe dokumenty i czy można je jednoznacznie przypisać do konkretnej części:

  • Kwestionariusz osobowy kandydata znajduje się w części A.
  • Skierowanie na badania i wymagane orzeczenie lekarskie zostały dołączone do właściwej części.
  • Umowa o pracę, informacja o warunkach zatrudnienia i zakres obowiązków znajdują się w części B.
  • Potwierdzenia szkoleń BHP, zapoznania z regulaminami i ryzykiem zawodowym mają daty oraz podpisy.
  • Dokumenty są ułożone chronologicznie, ponumerowane i wpisane do wykazu danej części.
  • Dokumenty płacowe oraz dokumentacja ZUS są przechowywane poza aktami osobowymi.

Akta osobowe a dokumentacja płacowa i ZUS

Akta osobowe nie obejmują całej dokumentacji pracowniczej. Listy płac, karty wynagrodzeń, PIT-2, dokumenty rozliczeniowe ZUS oraz ewidencja czasu pracy są prowadzone odrębnie, zgodnie z zasadami dotyczącymi dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy. Nie należy wkładać ich do części A–E tylko dlatego, że dotyczą tego samego pracownika.

Przeczytaj też: Ewidencja pracowników – jak prowadzić ją zgodnie z przepisami?

Najbezpieczniejszy wzór akt osobowych powinien więc zawierać pięć oddzielnych części, osobne wykazy, numerację dokumentów i miejsce na zachowanie chronologii. Taki układ ułatwia bieżące uzupełnianie teczki oraz przygotowanie dokumentacji do kontroli Państwowej Inspekcji Pracy.

O autorze

Redakcja IwK

Inwestycja w Kadry to poradnik z zakresu prawa pracy i spraw kadrowych. Wyjaśniamy zasady zawierania i rozwiązywania umów o pracę, rozliczania czasu pracy, nadgodzin i urlopów, a także wypłaty wynagrodzeń i zasiłków. Pokazujemy, jak wypełnić świadectwo pracy i inne dokumenty kadrowe oraz co zrobić w razie niesłusznego zwolnienia. Piszemy dla pracowników, pracodawców i kadrowych. Treści mają charakter informacyjny i nie stanowią porady prawnej.

Wszystkie wpisy autora

Czytaj również